Kuratorzy: Taras Gembik, Joanna Kordjak, Antonina Stebur
Prace współczesne: Aravani Art Project, Arpirellas, Oliwia Bosomtwe, Oksana Briukhovetska, Minerva Cuevas, Galas (Vladyslav Gryn), Nadira Husain, Hamlet Lavastida, Marysia Lewandowska, Ibrahim Mahama, Amy Muhoro, Marina Naprushkina, Thuc Linh Nguyen Vu, Ahmet Öğüt, PUNTO ESPORA | La Ciudad Abierta, Alicja Rogalska, Laila Shawa, Janek Simon, Marta Romankiv i Weronika Zalewska
Kontekst historyczny: dokumentacja z archiwum Zachęty, Muzeum Solidarności Salvadora Allende (Museo de la Solidaridad Salvador Allende), arpilleras z kolekcji Conflict Textiles przy Ulster University w Irlandii Północnej, prace z kolekcji Muzeum Narodowego w Warszawie
Projekt graficzny: Kaja Kusztra
Wystawa otwiera archiwa Zachęty, by na nowo przyjrzeć się sieciom globalnych relacji artystycznych w czasach PRL. Współcześni artyści i artystki konfrontują te historie z teraźniejszością, pytając, co zostało z „internacjonalistycznych przyjaźni” sprzed 1989 roku i jak mogą one kształtować nasze wyobrażenia wspólnej przeszłości.
Punktem wyjścia wystawy, na której znalazły się prace współczesne oraz materiały historyczne, jest krytyczna refleksja związana z zapomnianym rozdziałem polityk kulturalnych PRL, realizowanych przez Zachętę (wówczas Centralne Biuro Wystaw Artystycznych), a także rolą instytucji kultury dzisiaj. Wystawa skupia się na artystycznych relacjach Polski z krajami tzw. globalnej większości – m.in. Ameryką Łacińską, Indiami, Wietnamem czy Palestyną. Kluczowe jest tu pojęcie „internacjonalistycznej przyjaźni” i jej infrastruktura. Przyjaźń ta miała ambiwalentny charakter — była wyrazem dążeń emancypacyjnych i jednoczących, a jednocześnie opierała się na zależnościach związanych z eksploatacją zasobów naturalnych, taniej siły roboczej i przemocy.
Autorzy wystawy zwracają się ku przeszłości nie po to, by ją idealizować, lecz po to, by – dostrzegając jej złożoność – zastanowić się, co może nam dziś powiedzieć o teraźniejszości i możliwych scenariuszach wspólnej przyszłości. W historii tych międzynarodowych przyjaźni, porzuconych po 1989 roku, dostrzegalny jest bowiem potencjał sztuki jako narzędzia politycznego oporu i solidarności.
Kuratorzy — wspólnie z zaproszonymi osobami artystycznymi, aktywistami i aktywistkami — stawiają pytania o rolę instytucji kultury w kontekście coraz większego etnicznego i narodowościowego zróżnicowania polskiego społeczeństwa, w czasach nasilającej się ksenofobii oraz mechanizmów wykluczenia i dyskryminacji. Zachęcają do spojrzenia na dzisiejszą Polskę jako przestrzeń otwartą na wiele głosów, języków, tożsamości i doświadczeń — miejsce, w którym różnorodność nie stanowi problemu, lecz warunek wspólnego życia. Próbują jednocześnie wyobrazić sobie taką instytucję kultury, która byłaby nie tylko przestrzenią prezentacji sztuki, ale przede wszystkim miejscem dialogu i wspólnej refleksji.
Na wystawie prezentowane są prace i dokumenty historyczne oraz dzieła artystów i artystek współczesnych z różnych regionów świata (większość prac została stworzona specjalnie na tę wystawę).
Instytucja finansowana przez: Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
Zachętę wspiera: Towarzystwo Zachęty Sztuk Pięknych
Mecenas Zachęty: ORLEN
Wystawa pod patronatem honorowym i partnerskim Ambasady Chile w Polsce oraz Konsulatu Honorowego Chile we Wrocławiu
Partnerzy projektu: Goethe Institut, Fundacja Yes, Akzo Nobel, Dulux Professional
Patroni medialni: artinfo.pl, K MAG, TVP KULTURA
Wystawa jest wspierana przez British Council jako część UK/Poland Season 2025.
Praca Ibrahima Mahamy powstała dzięki wsparciu Fundacji OmenaArt Foundation.
